YAPAY ET VE GELECEĞİMİZDEKİ YERİ

YAPAY ET VE GELECEĞİMİZDEKİ YERİ

Yapay et nedir? “Yapay” kelimesi kulağa neden tehlikeli geliyor? Yapay olan gıda tüketimi kabul görür mü?

Tüm bu soruların cevabını tez konum için araştırıyorken yapay et ve geleceğimizdeki yeri oldukça dikkatimi çekmişti.

Günlük beslenmemizde proteinin yerinin çok değerli olduğunu biliyoruz. Sofralarımızın baş tacı olan et; lezzeti, besleyiciliği ve yüksek protein miktarı ile bilinmektedir. Aynı zamanda büyüme ve hücre yenilenmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Bunları biliyoruz; peki, bu kadar değerli olan etin yapay versiyonunu tanıyor muyuz?

Artan nüfustan kaynaklanan ve protein ihtiyaçlarının karşılanmaması sorunuyla birlikte yapay et (in vitro et) araştırmalarına başlanmıştır. Hayvan yetiştiriciliğinin zorunlu olmadığı bu yöntem için birçok araştırma ve çalışma yapılmıştır. Yapılan araştırmaların sonucunda da ilk yapay et deneyimi 2013 yılında Mark Post tarafından yapay et teknikleri kullanılarak burger köftesi üretimi ile gerçekleşmiştir.

Peki, yapay et nasıl ve hangi şartlarda üretiliyor? O halde yapay etin üretimine kısaca değinelim. Yapay et birkaç yöntemle üretilmektedir. Bunlar; hücre kültürü, doku kültürü, 3D tasarım ve nanoteknolojidir. Bununla birlikte, canlı veya ölü hayvandan alınan biyopsi ile kas dokusunun geliştirilmesine ve çoğaltılmasına dayandığını söyleyebiliriz. “Yapay” kelimesi tüketici için korkutucu olsa da yapay etin üretiminin geliştirilmesi ve yaygınlaşması için sebepler de bulunmaktadır.

Bunlardan birisi hayvan refahıdır. Diğer sebeplerden bahsedecek olursak, çevresel olumsuzluklar yani sera gazı emisyonlarının azaltılması ve daha az su tüketimi gibi nedenler göz önünde bulundurulabilir. Yapay etin hayvan üreticiliğine kıyasla çevreye daha az zarar verdiği gözlemlenmiştir. Hayvan ve çevre dostu olan bu yöntem, tüm bu olumlu etkilerin yanı sıra olumsuz yönleri de barındırmaktadır.

Bunlardan en dikkat çekici olanı ise araştırmalar sonucunda kişilere yapay et tüketiminin hayvan refahını desteklediği söylenmesine rağmen, tüketicilerin yapay ete olumlu bakmamasıdır. Hayvan üreticiliği hangi şartlarda ve nasıl yapıldığını kimseyi etkilemiyorken, yapay etin laboratuvar ortamında üretiliyor olması kişileri olumsuz etkilemiştir.

Peki, siz yapay eti tercih eder miydiniz?

                                                                                                  BELGİN BULUT